zdjecie

()

Wóz Drzymały

Kalendarz polski codzienny

Piotr Szubarczyk

W niedzielę, 25 kwietnia 1937 r., zmarł Michał Drzymała – polski chłop, który stał się symbolem polskiego oporu przeciwko germanizacji. Określenie „wóz Drzymały” było w Polsce powszechnie znane. Dziś wyrzucono Drzymałę na europejski śmietnik. Szkodzi „Europie”?

Urodził się w 1857 r. we wsi Zdrój. Gdy miał 14 lat, powstała II Rzesza Niemiecka. Pierwszym kanclerzem zjednoczonych Niemiec został Prusak Otto Bismarck, który zapisał się w pamięci Polaków jako ich prześladowca. 30-letni Drzymała był świadkiem rugów pruskich –wypędzania całych polskich rodzin z dziećmi z Wielkopolski i ze Śląska.

Drzymała kupił we wsi Podgradowice działkę. Nie otrzymał zgody na budowę domu – wbrew pruskiemu prawu! Urzędnicy bardziej się liczyli z zaleceniami antypolskiej organizacji Hakaty, która mówiła, że należy rugować polską własność.

Nie można budować? Drzymała kupił duży wóz cyrkowy, urządził go jak dom i postawił na działce. Hakatyści wynaleźli nowe „prawo”: jeśli coś stoi nieruchomo, to musi zostać rozebrane. Drzymała codziennie zaprzęgał do swego „domu” konie, które przestawiały wóz o metr w prawo lub w lewo!

Rozwścieczeni Prusacy nie szukali już „prawa”, usunęli dom-wóz, własność Drzymały, z jego własnej działki! Sprawa stała się głośna na całym świecie. W obronę Drzymały zaangażowali się znani pisarze: Henryk Sienkiewicz, Bolesław Prus, Maria Konopnicka, Lew Tołstoj. Zorganizowano publiczną zbiórkę na drugi wóz Drzymały. Pojechał Drzymała do Krakowa i podczas uroczystości 500-lecia bitwy pod Grunwaldem 15 lipca 1910 r. stanął domem-wozem pod Barbakanem.

W wolnej Polsce wieś Podgradowice przemianowano na Drzymałowo. To mała wioska w powiecie grodziskim. Wycieczki rzadko do niej zaglądają, choć stoi tam replika wozu Drzymały. Odwiedźmy to miejsce i grób Michała Drzymały na cmentarzu w Miasteczku Krajeńskim.